+48 509 940 633
biuro@onsensleeping.com

Dostawa i zwroty
100 dni na test
Gwarancja
Raty 0%
biuro@onsensleeping.com
+48 509 940 633
Szukaj
0

Jak leczyć rwę kulszową? Jakie są objawy, przyczyny, testy i ćwiczenia na rwę kulszową?

3 grudnia 2020
przyczyny objawy leczenie rwy kulszowej
Rwa kulszowa zaliczana jest do tzw. zespołów korzeniowych, czyli do sytuacji, w której podrażniony zostaje nerw. Rwa kulszowa bardzo mocno boli, nie pozwala poruszać się, mogą towarzyszyć jej również drętwienia nogi. Nazwa „rwa” pochodzi od okresowo pojawiającego się silnego „strzału bólowego” do nogi, który pojawia się u Pacjentów, gdy wykonają określony ruch. Ale zacznijmy od początku. Najpierw odpowiedzmy sobie na pytanie, o który dokładnie nerw chodzi.

Sprawcą rwy kulszowej jest nerw kulszowy, który jest gałęzią największego w ciele ludzkim splotu nerwowego, czyli splotu krzyżowego. Poniżej na schemacie możecie zobaczyć, jak skomplikowana to struktura:
splot krzyżowy nerw kulszowy anatomia
Dlaczego w ogóle się nad tym zastanawiamy? Ponieważ wiedza na temat tego, skąd nerw „wychodzi” i jak przebiega pozwoli nam zrozumieć przyczyny powstawania rwy kulszowej. Splot krzyżowy obejmuje poziomy kręgosłupa od L4 do Co1, czyli innymi słowy wszystkie segmenty kręgosłupa począwszy od segmentu L4/L5 w dół. Splot krzyżowy, czyli to, co zaznaczone jest w czerwonym kółku, to jak widzicie „kłębowisko” różnych mniejszych nerwów, które łączą się ze sobą, splatają, rozdzielają i łączą ponownie. To co widzicie poniżej czerwonego kółka to już konkretne nerwy, z których najgrubszy to właśnie nerw kulszowy.
Wiele osób mylnie uważa, że nerw kulszowy wychodzi z konkretnego miejsca w naszym kręgosłupie.
Jak widzicie, jest to bardziej skomplikowane. Zanim nerw uformuje się w jeden „sznurek”, tworzony jest przez sieć mniejszych nerwów. Jeśli więc zastanawiacie się z jakich poziomów kręgosłupa nerw kulszowy wychodzi, to nie ma na to jednoznacznej odpowiedzi. I zawsze musimy brać pod uwagę obszar wyjścia całego splotu krzyżowego, czyli wszystko od L4 w dół.
 

Jakie są objawy rwy kulszowej?




Nerw kulszowy zaopatruje ruchowo tylną grupę mięśni uda i czuciowo i ruchowo całe podudzie i stopę (za wyjątkiem czucia przednio przyśrodkowej powierzchni goleni i przyśrodkowego brzegu stopy). A teraz po ludzku: dzięki nerwowi kulszowemu możemy napinać mięśnie z tyłu uda oraz możemy napinać mięśnie podudzi i stopy. Dzięki nerwowi kulszowemu możemy czuć (na przykład dotyk, ból) po tylnej stronie uda, jak również po tylnej stronie łydki w dół aż do pięty i po bocznej stronie stopy, aż do małego palca u stopy.
rwa kulszowa nerw kulszowy objawy
Tak więc podrażnienie tego nerwu, zwane rwą kulszową będzie nam mogło dawać następujące objawy:
- ból z tyłu uda, łydki a nawet stopy, nasilający się w określonych pozycjach, o charakterze „strzału”, czyli właśnie rwy – ból ten bywa bardzo silny, określany mianem palącego, kłującego, nagłego, przeszywającego bólu
- drętwienie lub mrowienie tylnej i tylno-bocznej części łydki, drętwienie stopy, głównie części bocznej (czyli tam, gdzie mamy mały palec od stopy)
- trudności z poruszaniem całą nogą i stopą, które mogą utrudnić chodzenie
- uczucie niedowładu nogi
- czasem rwa kulszowa może objawiać się bólem w okolicy lędźwiowo-krzyżowej kręgosłupa, kiedy podrażniane są pierwotne włókna tworzące splot krzyżowy (a w konsekwencji nerw kulszowy), wychodzące bezpośrednio z kręgosłupa

Jakie są przyczyny rwy kulszowej?




Przyczyny rwy kulszowej warto podzielić sobie na te, które są związane z samym kręgosłupem i na te, które dotyczą dalszego przebiegu nerwu.
 

Przyczyny rwy kulszowej związane bezpośrednio z kręgosłupem to:

1. Dyskopatia: gdy dochodzi do ucisku na nerw wychodzący z kręgosłupa:

dyskopatia L4L5 L5S1 przyczyna rwy kulszowej
Dyskopatie, które mogą powodować rwę kulszową są na poziomach L4/ L5 i L5/S1. Warto jednak dodać, że po pierwsze nie każda dyskopatia daje ból a po drugie, nie każda spowoduje ucisk na nerw. Jeśli bierzemy pod uwagę przyczyny rwy kulszowej to dyskopatia jest zaledwie jedną z wielu możliwych przyczyn.

2. Stenoza kanału kręgowego lub otworów kręgowych to kolejna potencjalna przyczyna rwy kulszowej. Stenoza to nic innego jak zwężenie, które ogranicza nerwowi przestrzeń (ściska nerw w wymiarze poprzecznym). Ściśnięcie nerwu powoduje zaburzenie przepływu impulsów nerwowych, w konsekwencji mogące dawać objawy rwy kulszowej.

3. Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, określane mianem spondylozy, to kolejna możliwa przyczyna wystąpienia rwy kulszowej. Narośla na trzonach kręgów, zwane inaczej dziobami kostnymi, mogą kierować się w stronę wychodzącego z kręgosłupa nerwu i go podrażniać. Zmiany zwyrodnieniowe mogą same w sobie powodować ucisk na nerw, ale mogą również zawężać otwory kręgowe, czyli powodować stenozę otworu, co w konsekwencji prowadzi do rwy kulszowej.
spondyloza moze powodowac rwe kulszowa

4. Kolejne, rzadsze przyczyny rwy kulszowej to: urazy kręgosłupa, zmiany o charakterze nowotworowym lub infekcje.
 

Przyczyny rwy kulszowej związane z przebiegiem nerwu:

1. Ucisk spowodowany napięciem mięśni, na przykład mięśnia pośladkowego średniego lub mięśnia gruszkowatego. Ciekawostką jest, że u 15% populacji nerw kulszowy przebija się przez właśnie tenże mięsień gruszkowaty. Jest to osobniczo zmienne i nie każdy z nas tak ma. Jeśli jednak nerw kulszowy przechodzi przez mięsień gruszkowaty, to dojść może do jego podrażnienia w wyniku nieprawidłowego napięcia tego mięśnia. Wówczas stan taki nazywany jest zespołem mięśnia gruszkowatego.

zespol miesnia gruszkowatego rwa kulszowa
2. Rzadziej rwa kulszowa może być spowodowana uciskiem na nerw poprzez nowotwór, może objawić się w przebiegu cukrzycy (neuropatia cukrzycowa) lub na przykład w przebiegu półpaśca (neuralgia popółpaścowa).

3. Czasem, choć na szczęście już coraz rzadziej, do podrażnienia nerwu kulszowego i objawów rwy kulszowej dojść może w wyniku nieprawidłowego wykonania zastrzyku.

Jak widać możliwych przyczyn wystąpienia rwy kulszowej jest bardzo wiele i zawsze wszelkie niepokojące objawy powinny zostać skonsultowane z lekarzem. Najczęściej diagnostykę rwy kulszowej prowadzi lekarz neurolog lub ortopeda.

Jak stwierdzić, czy ma się rwę kulszową?


Oczywistymi znakami, które mogą wskazywać na to, że mamy rwę kulszową są oczywiście ból (w okolicy pleców i promieniujący do nogi), drętwienie skóry łydki i stopy, osłabienie siły mięśni nogi, objawiające się na przykład utykaniem.

W gabinecie lekarskim lub fizjoterapeutycznym możecie spotkać się z badaniem odruchów (będą one asymetryczne i osłabione po stronie chorej), można również sprawdzać różnice w sile mięśniowej i czuciu powierzchownym.

Do diagnostyki wykorzystuje się szereg testów, spośród których najbardziej znanym jest test Lasègue’a. Jest to test z serii testów rozciągowych, podczas którego intencjonalnie rozciąga się nerw w celu sprawdzenia, czy będzie on dawał objawy bólowe.
Test Lasègue’a wykonuje się w leżeniu na plecach, przy wyprostowanych kolanach. Jedna z nóg powinna być biernie uniesiona (tzn. że ktoś ją za nas podnosi). Ważne jest, aby podnoszona noga była całkowicie rozluźniona (osoba testowana nie stara się pomóc unieść nogi). Jeśli do kąta zgięcia maksymalnie 60 stopni pojawi się ostry, przeszywający ból – świadczy to o rwie kulszowej.
test lasequea diagnostyka rwy kulszowej
Uwaga! Testu Lasègue’a nie powinno się wykonywać samemu w celu autodiagnozy.
Po pierwsze dlatego, że noga badanego powinna zostać uniesiona przez osobę trzecią a nie przez samego Pacjenta. Ponadto istnieje wiele różnicujących odmian tego testu, a sam test może również dać nam wynik fałszywie dodatni, przy nieumiejętnej interpretacji objawów. Dlatego tego typu test wykonuje fizjoterapeuta lub lekarz neurolog.

Innym testem rozciągowym jest tzw. slump test, w którym również prowokuje się rozciągnięcie między innymi nerwu kulszowego. W teście tym Pacjent proszony jest o przybranie bardzo nieprawidłowej postawy siedzącej i stopniowe prostowanie jednego z kolan. Ten test również powinien być wykonany i analizowany wyłącznie przez specjalistę.
slump test diagnostyka rwy kulszowej

Jak leczyć rwę kulszową?


W stanie ostrym często proponowane są leki przeciwbólowe oraz leki zwiotczające mięśnie. Należy jednak pamiętać, aby stosować je z umiarem i pod ścisłą kontrolą lekarza.
Doskonałym rozwiązaniem jest rehabilitacja, którą można zastosować nawet w stanie ostrym. W niektórych przypadkach prawidłowo dobrane ćwiczenia pozwolą na zniesienie objawów rwy kulszowej nawet podczas jednej wizyty! Nie zawsze tak się jednak dzieje, a wszystko zależy od przyczyny powstawania rwy kulszowej.

Tu warto właśnie zauważyć, że różne przyczyny rwy kulszowej będą wymagały innego podejścia terapeutycznego. Ćwiczenia odpowiednie dla jednych Pacjentów mogą wzmagać objawy rwy kulszowej u innych Pacjentów! Dlatego podczas wykonywania ćwiczeń na rwę kulszową należy kierować się dwiema ważnymi zasadami:
- Brak bólu – żadne ćwiczenie nie powinno powodować bólu lub go nasilać. Jeśli dany ruch powoduje wzmożenie dolegliwości bólowych, należy go zaprzestać.
- Zasada centralizacji objawów – jeśli nasze objawy się cofają podczas danego ćwiczenia, to dobrze. Przykładowo, jeśli rwa kulszowa promieniuje nam od kręgosłupa aż do łydki i wykonamy ćwiczenie, które zniesie nam ból z łydki i pozostawi jedynie ból w obrębie pleców – jest to „dobry kierunek”. Jeśli zaś ćwiczenie spowoduje, że ból się nie zmienia albo pogarsza, przykładowo zaczyna promieniować aż do stopy – to należy zaprzestać takiego ćwiczenia. Innymi słowy, wykonujemy takie ćwiczenia, które znoszą nam objawy.

Przykładowym ćwiczeniem przy rwie kulszowej jest rozciągnięcie mięśnia gruszkowatego:
rozciaganie miesnia gruszkowatego
Pamiętajmy jednak, że to ćwiczenie będzie skuteczne jedynie w przypadku, gdy powodem ucisku na nerw kulszowy jest właśnie zbyt mocno napięty mięsień gruszkowaty. U Pacjenta z dyskopatią tylno-boczną L4/L5 to ćwiczenie może nasilić ból.

Jak spać przy rwie kulszowej? Jak ułożyć się, aby nie bolało?


Rwa kulszowa często bywa powodem nieprzespanych nocy. Podrażniony nerw kulszowy utrudnia zaśnięcie i może wybudzić nas ze snu. Aby móc się wyspać należy przede wszystkim znaleźć odpowiednią dla siebie pozycję, w której objawy będą najmniejsze lub w ogóle znikną.
Człowiek automatycznie próbuje przybrać taką pozycję, czasem jednak trzeba trochę „popróbować”, zanim znajdzie się tę właściwą.
W niektórych przypadkach pomocną pozycją jest tzw. pozycja roadkill, w której leżąc na brzuchu podkurczamy w górę nogę, w której mamy objawy.
jak lezec przy rwie kulszowej
Jeśli ta pozycja nie jest dla nas wygodna, możemy spróbować leżenia na plecach z ugiętymi biodrami i kolanami. Pozycję taką możemy uzyskać przez podłożenie pod łydki kilku sporych poduszek.
Bez względu na to jak się ułożycie, powinniście czuć w danej pozycji ulgę.

Ważnym elementem układanki jest również zastosowanie odpowiedniej powierzchni, na jakiej leżycie. Najlepiej, aby był to  materac o średniej twardości, ponieważ taki materac zapewni Wam odpowiednie podparcie głowy, kręgosłupa i nóg. W zbyt miękkim materacu możecie się zapadać, ciężko będzie Wam zmienić pozycję, co może powodować nasilenie dolegliwości związanych z rwą kulszową i sprawiać, że będziecie się w nocy budzić. W szczególności należy unikać tych materaców, których wierzchnia warstwa wykonana jest z pianki z pamięcią kształtu (tzw. materace visco). Z kolei na zbyt twardym materacu będziecie odczuwać dyskomfort związany z uciskiem na biodro, łopatki czy barki i trudniej będzie Wam znaleźć wygodną, znoszącą ból pozycję.
najlepszy materac na bol kregoslupa rwa kulszowa
Odpowiednio dobrany materac naprawdę może wiele pomóc. Jako producent materaców doskonale o tym wiemy, ponieważ nasz materac to wyrób medyczny, który przeszedł badania kliniczne z udziałem między innymi Pacjentów cierpiących z powodu rwy kulszowej. W grupie badanej były osoby pomiędzy 25 a 56 rokiem życia, u których przyczyną rwy kulszowej były dyskopatie L4/L5 oraz L5/S1 oraz zespoły mięśnia gruszkowatego. Zmiana materaca znacząco polepszyła jakość snu u wszystkich badanych. Dodatkowo u znaczącej większości zaobserwowano zmniejszenie dolegliwości bólowych.
Rwę kulszową można skutecznie leczyć poprzez fizjoterapię i zmianę nawyków posturalnych.

FAQ

Co to jest rwa kulszowa?

Rwa kulszowa to zespół objawów wynikających z ucisku nerwu kulszowego, do których zalicza się między innymi silny, promieniujący ból, drętwienie i osłabienie siły mięśniowej nogi. Objawy dotyczą tylnej i tylno-bocznej części nogi. W zależności od stopnia nasilenia mogą obejmować część lędźwiową kręgosłupa, pośladek, tylną część uda, łydki i promieniować aż do najmniejszego palca stopy.

Jakie są przyczyny rwy kulszowej?

Do przyczyn rwy kulszowej zalicza się głównie dyskopatie oraz zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa. Rwa kulszowa może być również spowodowana przez tzw. zespół mięśnia gruszkowatego, choć jest to przyczyna dużo rzadsza.

Jak długo trwa rwa kulszowa?

Rwa kulszowa zwykle trwa od 2 do 6 tygodni. Istnieją jednak przypadki, w których podrażnienie nerwu spowodowane jest stałym czynnikiem (jak na przykład poważnymi zmianami zwyrodnieniowymi kręgosłupa). Wówczas objawy rwy kulszowej mogą utrzymywać się przez wiele lat.

Czy rwę kulszową można wyleczyć?

Tak, w większości przypadków rwę kulszową można skutecznie leczyć przy pomocy odpowiednio dobranej fizjoterapii oraz zmiany nawyków posturalnych. W skrajnych przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne, którego celem jest odbarczenie uciśniętego nerwu.

Jak zdiagnozować rwę kulszową?

Istnieje wiele testów diagnostycznych pozwalających na szybką diagnostykę rwy kulszowej, takich jak Test Lasègue’a czy Slump Test. Powinny one jednak być wykonane przez fizjoterapeutę lub lekarza. Pomocniczą formą diagnostyki są badania obrazowe, jak na przykład rtg czy rezonans kręgosłupa lędźwiowego, które mogą ujawnić konkretną przyczynę ucisku na nerw kulszowy.

Jakie ćwiczenia stosować na rwę kulszową?

Ćwiczenia na rwę kulszową zależą przede wszystkim od przyczyny ucisku na nerw. Inne bowiem ćwiczenia zostaną zaproponowane Pacjentowi z rwą kulszową, u którego przyczyną objawów jest dyskopatia na poziomie L4/L5, a inne u Pacjenta, u którego nerw podrażniony jest przez mięsień gruszkowaty. Odpowiednie ćwiczenia powinien dobrać wykwalifikowany rehabilitant.

Więcej o zdrowiu kręgosłupa:
Uszkodzenie stożka rotatorów to częsta przyczyna bólu barku. Wyjaśniamy na czym polega uszkodzenie, jak poradzić sobie z bólem i jak spać, gdy boli ramię.
1 czerwca 2021
Jeśli należysz do grona osób, które są po zabiegu wszczepienia sztucznego biodra - zerknij, aby dowiedzieć się jakich ruchów unikać i jak spać.
26 maja 2021
Dziwny garb tworzący się z tyłu na karku, który boli i wygląda nieestetycznie? Potocznie nazywany wdowim garbem lub bawolim karkiem - to narośl tłuszczowa będąca wynikiem działania hormonów i leków.
27 stycznia 2021
Praktycznie każdy z nas słyszał o czymś takim jak zwyrodnienie kręgosłupa. Głównie kojarzymy je z osobami starszymi, choć dziś coraz częściej dotyka młodszych Pacjentów. Dlaczego?
7 stycznia 2021
Poznaj historię Klientów,
którzy nam uwierzyli
Materace
Poduszki Skin+
Poduszki
Poszewki Skin+
Skin+
Akcesoria
Zestawy
Ci co się wyspali, kupili te produkty
Zapraszamy do naszego sklepu

Szanowni Państwo, w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w ramach naszego serwisu stosujemy pliki cookies. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Jeśli nie wyrażają Państwo zgody, uprzejmie prosimy o dokonanie stosownych zmian w ustawieniach przeglądarki internetowej.

ZAMKNIJ